НАМТАР Халтмаагийн Баттулга

Намтар

Халтмаагийн Баттулга 1963 оны 3 дугаар сарын 3-нд Улаанбаатар хотод төрсөн ⚠️ (төрсөн он, сар, өдөр нь parliament.mn-ийн албан ёсны CV-д тэмдэглэгдээгүй тул олон улсын намтраас авав — албан ёсны баримтаар шалгах шаардлагатай). 1978 онд нийслэлийн 34 дүгээр дунд сургууль, 1982 онд Дүрслэх урлагийн дунд сургуулийг зураач мэргэжлээр төгсөж, 1982–1990 онд дүрслэх урлагийн байгууллагад зураачаар ажиллажээ (parliament.mn — албан ёсны CV).

1986–1990 онд самбо бөхийн улсын шигшээ багийн тамирчин байсан бөгөөд 1995 онд Монгол Улсын гавьяат тамирчин цол хүртсэн (parliament.mn — албан ёсны CV). Олон улсын тоймууд түүнийг 1983 оны самбо бөхийн дэлхийн аварга гэж тэмдэглэдэг ⚠️ (албан ёсны CV-д «дэлхийн аварга» цол тэмдэглэгдээгүй). 2006 оноос Монголын Жудо Бөхийн Холбооны ерөнхийлөгчөөр ажиллаж байна (parliament.mn — албан ёсны CV).

1990–2004 онд «Женко» ХХК-ийн ерөнхий захирал, 1997–2004 онд «Баянгол зочид буудал» ХК-ийн гүйцэтгэх захирал, 1999–2004 онд «Мах Импекс» ХК-ийн гүйцэтгэх захирлаар ажилласан (parliament.mn — албан ёсны CV). Ийнхүү тэрээр төрийн албанд орохоосоо өмнө бизнес эрхлэгч байсан замналтай.

2004–2016 онд Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн (2004–2008, 2008–2012, 2012–2016), 2008–2012 онд Зам, тээвэр, барилга, хот байгуулалтын сайд, 2012–2014 онд Үйлдвэр, хөдөө аж ахуйн сайдаар ажилласан (parliament.mn — албан ёсны CV).

2017 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд Ардчилсан намаас нэр дэвшиж, түүхэндээ анхны хоёрдугаар шатны санал хураалтаар ялсан гэдэг ⚠️ (англи Википедиагийн тойм; сонгуулийн албан ёсны дүн, хувийн үзүүлэлтийг Сонгуулийн ерөнхий хорооны баримтаар шалгаагүй). 2017 оны долоодугаар сарын 10-нд Төрийн ордны их танхимд тангараг өргөж, Монгол Улсын 5 дахь Ерөнхийлөгч болсон (president.mn — тангараг өргөх ёслолын мэдээ). Тангарагийн үгэндээ ядуурал, ажилгүйдлийг үндэсний аюул гэж нэрлэж, авлигатай шийдвэртэй тэмцэнэ гэдгээ амласан (president.mn/1078).

Ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийн хугацаанд (2017–2021) баримтаар баталгаажсан гол үйлдлүүд: (1) 2019 онд Үндсэн хуульд оруулах нэмэлт, өөрчлөлтийн өөрийн төслөө УИХ-д өргөн мэдүүлсэн (2019 оны 7 дугаар сарын 18-ны УИХ-ын 72 дугаар тогтоол — president.mn/18028-ын хавсралт), мөн оны 11 дүгээр сарын 14-нд Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлт батлагдаж, «Ерөнхийлөгчөөр … зургаан жилийн хугацаагаар зөвхөн нэг удаа сонгоно» гэж тогтоосон (legalinfo.mn — Үндсэн хууль). Энэ өөрчлөлт нь түүнийг 2021 онд дахин нэр дэвших боломжгүй болгосон — тогтолцооны өөрчлөлт түүний өөрийн ирээдүйд шууд нөлөөлсөн; (2) «Шинэ төмөр зам» төслийг дэмжиж, Тавантолгой–Зүүнбаян чиглэлийн 416.1 км төмөр замыг дотоодын санхүүжилтээр хоёр жилийн дотор барьсан гэж мэдэгдсэн (president.mn/19369); (3) авлигатай тэмцэх кампанит ажлыг зарлаж, УИХ-ын чуулган дээр ёс зүй, хариуцлагын шаардлага тавьсан (president.mn/17728; president.mn/14686); (4) 2021 оны 4 дүгээр сарын 19-нд «Монгол ардын намыг тараах» үндэслэл бүрдсэнийг зарлаж, 22-ны өдрийн Е/28 албан бичгээр холбогдох баримтыг Улсын Дээд шүүхэд хүргүүлсэн (president.mn/18028).

2021 оны 6 дугаар сарын 25-нд шинээр сонгогдсон Ерөнхийлөгч Ухнаагийн Хүрэлсүхэд тамгаа өргөн барьснаар түүний бүрэн эрх дуусгавар болсон (gogo.mn, 2021-06-25). 2024 оноос Монгол Улсын Их Хурлын гишүүнээр дахин ажиллаж байна (parliament.mn — албан ёсны CV). 2021 онд ОХУ-ын Дүрслэх Урлагийн Академийн «Хүндэт академич», БНСУ-ын Ён Ин Их сургуулийн «Хүндэт доктор» цол хүртсэн (parliament.mn — албан ёсны CV).

Хөрөнгийн мэдүүлэг

Тайлант он	Орлого	Үл хөдлөх	Тээврийн хэрэгсэл	Хөрөнгө оруулалт	Хадгаламж	Эх сурвалж
2024	298,845,000₮	802,900,000₮	0₮	11,707,784₮	604,959,000₮	opendatalab.mn — ХОМ 2024
2025	110,825,000₮	1,632,000,000₮ + газар 350,000,000₮	0₮	0₮ (хувьцааны нэр жагсаалттай)	945,830,000₮	opendatalab.mn — ХОМ 2025

Тайлбар: мэдүүлэг нь УИХ-ын гишүүний хувиар гаргасан (АТГ-т мэдүүлгээ бүртгүүлдэг албан тушаалтнууд). Гэр бүлийн орлого: 2024 онд 90,757,000₮; 2025 онд 60,000,000₮. Үнэт эдлэл, урлагийн зүйл: 2024 онд 35,000,000₮; 2025 онд 25,000,000₮. Зээлийн үлдэгдэл: 2024 онд 100,000,000₮ (Х.Цэндбаяр); 2025 онд 600,000,000₮ (Худалдаа Хөгжлийн Банк). Хоёр мэдүүлгийн холбоос 2026-09-25-нд шалгагдсан, ажиллаж байна.

Гэр бүлийн холбоо

Нээлттэй эх сурвалжид үндэслэсэн мэдээлэл. Тэмдэглэгээ: батлагдсан — нийтийн бүртгэлээр батлагдсан; мэдээлсэн — хэвлэлд мэдээлсэн, бүрэн батлагдаагүй; баталгаажаагүй — баталгаажаагүй мэдээлэл.

• Хань ижил: Ts. Enkhtuya (was director of Nüüdelchin Company) батлагдсан — en.wikipedia.org
• Эцэг / эх: Ц.Должинсүрэн (mother) мэдээлсэн — gogo.mn
• Эцэг / эх: Жигмэдийн Халтмаа (father; wrestling coach) мэдээлсэн — youtube.com
• Ах / дүү: Х.Цэрэнбаяр (sister) баталгаажаагүй — slideshare.net
• Ах / дүү: Баттуул (younger sibling) баталгаажаагүй — slideshare.net

Эх сурвалж

• parliament.mn — Халтмаагийн Баттулга-ийн албан ёсны намтар (CV)
• president.mn — тангараг өргөх ёслолын мэдээ (2017)
• president.mn — «Монгол ардын намыг тараах» үндэслэлийг Дээд шүүхэд хүргүүлсэн мэдээ (2021)
• president.mn — «Шинэ төмөр зам» төслийн тухай мэдээ (Тавантолгой–Зүүнбаян)
• legalinfo.mn — Монгол Улсын Үндсэн хууль (2019-11-14-ний нэмэлт, өөрчлөлт)
• gogo.mn — У.Хүрэлсүх тангараг өргөж, Х.Баттулга тамгаа шилжүүлсэн (2021-06-25)
• opendatalab.mn — 2024 оны хөрөнгийн мэдүүлэг (XReport)
• opendatalab.mn — 2025 оны хөрөнгийн мэдүүлэг (XReport)
• en.wikipedia.org — Khaltmaagiin Battulga (зөвхөн шалгалтын эх сурвалж)

Баримт нотолгоо нь нийтэд нээлттэй эх сурвалжаас авав. Таамаг, гүтгэлэг нийтлэхгүй.